خرم‌آباد؛ شهری در حصار بیکاری، مهاجرت و ناکارآمدی ساختاری
خرم‌آباد؛ شهری در حصار بیکاری، مهاجرت و ناکارآمدی ساختاری
خرم‌آباد، مرکز استان لرستان، با پیشینه‌ای تاریخی و فرهنگی غنی، امروز درگیر چالش‌هایی است که آینده آن را با ابهام و نگرانی مواجه کرده است...

یادداشت مسعود طولابی / افق لرستان.شهری که روزگاری به عنوان یکی از قطب‌های فرهنگی غرب کشور شناخته می‌شد، اکنون در صدر فهرست استان‌های بیکار کشور قرار دارد.

رابطه به جای ضابطه؛ زخم کهنه‌ای بر پیکر مدیریت شهری یکی از مهم‌ترین عوامل تشدید بحران در خرم‌آباد، حاکمیت روابط شخصی، قومی و جناحی در جذب نیروهای اداری و مدیریتی است. واژه‌هایی چون پارتی‌بازی و فامیل‌گرایی نه‌تنها در گفت‌وگوهای روزمره مردم، بلکه در ساختارهای رسمی نیز به واقعیتی تلخ بدل شده‌اند.

این روند، شایسته‌سالاری را به حاشیه رانده و موجب شده نیروهای متخصص و جوانان تحصیل‌کرده از چرخه اشتغال خارج شوند…!!!

زیرساخت‌های فرسوده؛ مانعی در مسیر توسعه خرم‌آباد از نظر زیرساخت‌های صنعتی، حمل‌ونقل، گردشگری و فناوری اطلاعات، با کمبودهای جدی مواجه است. نبود کارخانه‌های تولیدی و واحدهای اشتغال‌زا، نه‌تنها نرخ بیکاری را افزایش داده، بلکه انگیزه سرمایه‌گذاری بخش خصوصی را نیز کاهش داده است. در حالی که بسیاری از شهرهای کشور با جذب سرمایه‌گذاران داخلی و خارجی به توسعه پایدار نزدیک شده‌اند، خرم‌آباد همچنان درگیر پروژه‌های نیمه‌تمام و وعده‌های بی‌سرانجام است.

مهاجرت یا فرار از بن‌بست…!!!

نتیجه طبیعی بیکاری و نبود فرصت‌های شغلی، مهاجرت گسترده جوانان به کلان‌شهرهایی چون تهران، اصفهان و شیراز است. این مهاجرت، نه‌تنها موجب کاهش نیروی انسانی فعال در خرم‌آباد شده، بلکه فشار مضاعفی بر زیرساخت‌های شهری کلان‌شهرها وارد کرده است. از سوی دیگر، مهاجرت نخبگان علمی و فرهنگی، خرم‌آباد را از ظرفیت‌های انسانی خود محروم کرده و چرخه توسعه را کندتر ساخته است.

حاشیه‌نشینی؛ چهره دیگر بحران…!!!

مطالعات اجتماعی نشان می‌دهد که محلات حاشیه‌ای خرم‌آباد مانند کوی علی‌آباد و اسدآبادی، با مشکلات متعددی از جمله کمبود امکانات شهری، نابرابری‌های اجتماعی و ضعف خدمات عمومی مواجه‌اند. این محلات، نماد شکاف طبقاتی و ناکارآمدی سیاست‌های شهری هستند. طرح‌های بازآفرینی شهری که اخیراً آغاز شده‌اند، اگرچه امیدبخش‌اند، اما نیازمند نظارت دقیق، مشارکت مردمی و تخصیص منابع پایدار هستند.

برای عبور از بحران، خرم‌آباد نیازمند تحولاتی بنیادین است.

۱- اصلاح نظام جذب نیرو در ادارات: حذف روابط شخصی از فرآیند استخدام و جایگزینی آن با آزمون‌های شفاف و رقابتی

۲-ایجاد زیرساخت‌های صنعتی: حمایت از کارآفرینان، تسهیل مجوزهای تولیدی و ایجاد شهرک‌های صنعتی با محوریت اشتغال جوانان.

۳-جذب سرمایه‌گذاری بخش خصوصی: ارائه مشوق‌های مالیاتی، تضمین امنیت سرمایه‌گذاری و ایجاد پنجره واحد خدمات سرمایه‌گذاری.

۴-توسعه گردشگری پایدار: بهره‌برداری از ظرفیت‌های طبیعی و تاریخی خرم‌آباد برای ایجاد اشتغال و درآمدزایی.

۵-مقابله با مهاجرت نخبگان: ایجاد مراکز نوآوری، حمایت و ارتقاء سطح خدمات آموزشی و پژوهشی.

در پایان باید گفت:خرم‌آباد، با همه ظرفیت‌های فرهنگی، طبیعی و انسانی‌اش، سزاوار جایگاهی بهتر در نقشه توسعه کشور است. اما این جایگاه، تنها با اصلاحات ساختاری، مشارکت مردمی و اراده‌ای ملی قابل دستیابی است. بیکاری، مهاجرت، حاشیه‌نشینی و ناکارآمدی مدیریتی، زخم‌هایی هستند که تنها با همدلی، شفافیت و برنامه‌ریزی درمان می‌شوند. امید آن‌که این شهر، بار دیگر به نماد شکوفایی و پویایی غرب کشور بدل شود.